Hai nhóm này không phải nhóm lớn nhất trên bảng kê, nhưng chúng là nhóm quyết định tỉ lệ ai trả. Vì chỉ ở đây mới có sự chia đôi rõ ràng giữa phần trong danh mục và phần ngoài danh mục.
Vì sao nhóm này quyết định ai trả
- Vì đây là nhóm có sự chia đôi rõ nhất
- Phần nằm trong danh mục bảo hiểm chi trả
- Và phần ngoài danh mục thì mình trả
- Nên cùng một tổng viện phí mà tỉ lệ tự trả rất khác nhau
- Tuỳ nhóm này gồm những gì
Mục cuối là điều đáng nhớ, và nó là lý do hai người cùng bệnh có hai hoá đơn rất khác.
Về hai nửa của nhóm thuốc
- Nửa trong danh mục: bảo hiểm chi trả theo mức hưởng của mình
- Nửa ngoài danh mục: mình trả toàn bộ
- Cùng một tác dụng có thể có cả loại trong và loại ngoài danh mục
- Nên đây là chỗ có lựa chọn, không phải chỗ cố định
- Mục thứ ba là điều đáng biết nhất
Mục cuối là lý do câu hỏi ở đây có ý nghĩa, và nó là quyền được bàn.
Về vật tư dùng một lần và vật tư đặt vào người
- Vật tư dùng một lần là những dòng nhỏ nhưng nhiều
- Vật tư đặt vào người là những dòng ít nhưng rất lớn
- Nhóm sau thường có nhiều lựa chọn với mức chi trả khác nhau
- Nên nhóm sau là nhóm phải bàn trước khi làm
- Mục thứ ba là điều quyết định
Mục cuối là nguyên tắc của cả trang, và với nhóm này thì sau khi mổ là đã muộn.
Mình có quyền được báo trước không
- Có
- Khi có thứ ngoài danh mục được dùng thì người bệnh hoặc người nhà được biết trước
- Và được đồng ý
- Đây là quyền, không phải ưu đãi
- Nó là trọng tâm của cả chuyên mục ngoài danh mục
Mục thứ tư là cách nói đúng, và nó đổi hẳn thái độ khi mình hỏi.
Về việc hỏi trước mỗi lần có thứ mới
- Khi được thông báo dùng một loại mới, hỏi ngay: cái này trong hay ngoài danh mục
- Nếu ngoài thì hỏi có loại trong danh mục thay được không
- Và hỏi khác biệt giữa hai loại là gì
- Ba câu đó mất một phút và chúng thuộc về mình
- Mục thứ hai là câu quan trọng nhất
Mục cuối là câu ít ai dám hỏi, và câu trả lời có thể là có hoặc không — cả hai đều hữu ích.
Về câu hỏi khác biệt giữa hai loại là gì
- Câu này quan trọng vì đôi khi khác biệt là đáng kể, đôi khi không
- Biết khác biệt thì mình cân được, và quyết định có cơ sở
- Đừng chọn loại rẻ hơn nếu khác biệt là đáng kể về y tế
- Và đừng chọn loại đắt hơn chỉ vì nghĩ đắt thì tốt
- Mục thứ hai là mục đích của câu hỏi
Hai mục cuối là hai phía sai, và cả hai tránh được bằng một câu hỏi.
Có nên tự mua thuốc mang vào không
- Đừng tự mua theo mách nước
- Nếu bệnh viện đề nghị mình mua ở ngoài thì hỏi rõ vì sao
- Và xin ghi lại yêu cầu đó
- Còn thứ không ai yêu cầu thì đừng mua
- Vì nó có thể trùng hoặc không dùng được
Mục thứ ba là bước đáng làm, và tờ giấy đó là thứ dùng được khi hỏi lại.
Về vật tư lớn và chuyện hỏi trước khi mổ
- Trước một cuộc mổ có đặt vật tư, hỏi có bao nhiêu lựa chọn
- Hỏi mỗi lựa chọn bảo hiểm chi trả phần nào
- Hỏi khác biệt về y tế giữa các lựa chọn
- Và xin thời gian để bàn với gia đình nếu cần
- Mục cuối là điều hoàn toàn xin được
Mục cuối là điều nhiều người không biết là mình có quyền, trừ trường hợp cấp cứu.
Về việc đối chiếu thuốc đã dùng
- Ghi lại những loại mình được cho dùng trong mỗi ngày nếu theo được
- Đối chiếu với bảng kê khi nhận
- Hỏi những dòng mình không nhớ
- Đây là việc của người nhà làm tốt hơn người bệnh
- Mục thứ hai là bước có ích nhất
Mục cuối là cách phân việc trong nhà, vì người bệnh không theo được khi đang yếu.
Về chuyện hỏi không phải là không tin bác sĩ
- Hỏi về nhóm danh mục là hỏi về chi trả, không phải hỏi về chuyên môn
- Hai chuyện đó khác nhau, và cả hai đều hỏi được
- Nói rõ điều đó khi hỏi thì cuộc nói chuyện dễ hơn
- Ví dụ: "em hỏi về phần bảo hiểm thôi, chuyên môn thì em theo bác"
- Mục thứ hai là điều cần rõ
Mục thứ tư là một câu nói cụ thể, và nó gỡ được phần lớn sự e dè.
Biết trước thì hỏi được, biết sau thì chỉ còn trả
- Biết trước một loại là ngoài danh mục thì còn bàn được
- Biết sau thì chỉ còn xác nhận số tiền
- Nhóm này là nhóm mà khoảng cách giữa trước và sau lớn nhất
- Vì phần ngoài danh mục là phần mình trả toàn bộ
- Mục thứ ba là lý do
Mục cuối là cách tính đúng, và nó là lý do chuyên mục ngoài danh mục tồn tại riêng.
Hỏi ai — và ở đâu trong bệnh viện
- Loại này trong hay ngoài danh mục: bác sĩ điều trị, hoặc bộ phận bảo hiểm y tế
- Có loại trong danh mục thay được không: bác sĩ điều trị
- Lựa chọn vật tư trước mổ: bác sĩ mổ, bàn trước ngày mổ
- Dòng nào trên bảng kê là ngoài danh mục: bộ phận thu ngân hoặc bảo hiểm
- Thuốc phải mua ngoài: hỏi khoa và xin ghi lại yêu cầu
Hai cửa đầu và hai cửa sau khác nhau, vì một bên quyết dùng gì, một bên biết chi trả thế nào.
Dấu hiệu nên hỏi lại ngay
- Có dòng thuốc mình không nhớ đã được dùng
- Phần ngoài danh mục lớn mà mình không được nói trước
- Có dòng vật tư mình không biết đã được đặt vào
- Thuốc mình tự mua mang vào vẫn xuất hiện trên bảng kê
- Cùng một loại xuất hiện hai lần trong cùng một ngày
Mục thứ hai là chỗ liên quan tới quyền được báo trước, và nó đáng hỏi rõ.
Giấy tờ cần xin và cần giữ
- Bản ghi hoặc giấy đồng ý về phần ngoài danh mục, nếu có
- Giấy yêu cầu mua thuốc hoặc vật tư ở ngoài, nếu bệnh viện đề nghị
- Hoá đơn của thứ mình tự mua theo yêu cầu đó
- Bảng kê chi tiết có tách rõ phần trong và ngoài danh mục
- Tờ ghi tay: ngày nào được cho dùng loại gì, ai nói, nói gì
Tờ cuối là tờ khó làm nhất khi đang lo cho người bệnh, nhưng nó là tờ giá trị nhất nếu về sau có chỗ cần hỏi.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao nhóm này quyết định ai trả?
Vì đây là nhóm có sự chia đôi rõ nhất: phần nằm trong danh mục bảo hiểm chi trả và phần ngoài danh mục thì mình trả. Nên cùng một tổng viện phí mà tỉ lệ tự trả rất khác nhau tuỳ nhóm này gồm những gì.
Mình có quyền được báo trước không?
Có. Khi có thứ ngoài danh mục được dùng thì người bệnh hoặc người nhà được biết trước và được đồng ý. Đây là quyền, không phải ưu đãi — và nó là trọng tâm của cả chuyên mục ngoài danh mục.
Vật tư đặt vào người thì sao?
Nhóm đó có thể là những dòng rất lớn trên bảng kê, và thường có nhiều lựa chọn với mức chi trả khác nhau. Nên đây là nhóm đáng hỏi trước khi mổ, không phải sau khi nhận hoá đơn.
Có nên tự mua thuốc mang vào không?
Đừng tự mua theo mách nước. Nếu bệnh viện đề nghị mình mua ở ngoài thì hỏi rõ vì sao và xin ghi lại yêu cầu đó. Còn thứ không ai yêu cầu thì đừng mua, vì nó có thể trùng hoặc không dùng được.